Παρακολουθούμε εδώ και μέρες τη διπλωματική σύγκρουση μεταξύ Ιράν-Σαουδικής Αραβίας όπου θυμίζει την εποχή του Ψυχρού πολέμου.

Όλα ξεκίνησαν όταν, το Σάββατο οι σαουδαραβικές αρχές εκτέλεσαν τον επιφανή σιίτη ιερωμένο Νιμρ Μπάκερ Αλ Νιμρ. Οι αντιδράσεις σε όλον τον κόσμο ήταν καταδικαστικές ενώ στη Τεχεράνη, πρωτεύουσα του Ιράν, οι διαδηλώσεις ήταν έντονες.


Οι διαδηλωτές έκαψαν σημαίες του Ισραήλ και των ΗΠΑ (παραδοσιακός σύμμαχος της ΣΑ).Αν απορείτε, γιατί δεν έκαψαν και τη σημαία της Σαουδικής Αραβίας, ο λόγος είναι θρησκευτικός.  Η σημαία του Βασιλείου δεν μπορεί να πυρποληθεί στο Ιράν, καθώς αναγράφεται σ’ αυτή μια αραβική επιγραφή, όπου είναι μια ιερή ομολογία πίστεως (Δεν υπάρχει άλλος θεός, μόνο ο Αλλάχ, ο Μωάμεθ είναι ο Προφήτης του Αλλάχ). Ωστόσο, το οργισμένο πλήθος ξέσπασε  την οργή του στην πρεσβεία της χώρας αλλά και στο προξενείο.

Παρόμοιες αντιδράσεις είχαμε και στο Ιράκ. Στη Βαγδάτη οι διαδηλωτές κρατούσαν φωτογραφίες του Νιμρ και συγκεντρώθηκαν έξω από την Πράσινη Ζώνη, καλά φυλασσόμενη συνοικία όπου βρίσκονται κυβερνητικές υπηρεσίες και διπλωματικές αποστολές, μεταξύ αυτών η πρεσβεία της Σαουδικής Αραβίας που άρχισε εκ νέου τη λειτουργία της πριν από λίγες ημέρες (ύστερα από 25 χρόνια).

Διαβάστε επίσης

Σε περίπτωση που κάποιος αναρωτιέται μα γιατί το Ιραν και άλλες Σιιτικές χώρες αντέδρασαν τόσο έντονα για τον διδάσκαλό, ο οποίος όμως ήταν υπήκοος της Σαουδικής Αραβίας, στο σημείο αυτό πρέπει να το ξεκαθαρίσουμε. Οι Σίιτες δεν πιστεύουν σε εθνικές διαφορές. Θεωρούν πώς όλες οι Σίιτες είναι το ίδιο και τους ενώνει για πάντα η κοινή πίστη. Ανεξάρτητα λοιπόν από την καταγωγή, είναι και δικός τους πολίτης εφόσον είναι Σίιτης και πρέπει να τον υπερασπιστούν.

Τη Δευτέρα 4/1/2016 , η  Σαουδική Αραβία, το Μπαχρέιν αλλά και το Σουδάν διέκοψαν τις διπλωματικές σχέσεις με το Ιράν. Ενώ την Τρίτη, ανακοίνωσε και το Κουβέιτ ότι κόβει τους διπλωματικούς δεσμούς με το Ιράν.

Είναι η πρώτη φορά που οι σχέσεις των δύο αυτών ισχυρών χωρών της Μέσης Ανατολής κλονίζονται; Όχι. Είναι πολλά που χωρίζουν αυτά τα δύο πρωταγωνιστικά για την περιοχή κράτη. Και δεν είναι μόνο πολιτικά. Είναι κυρίως, θρησκευτικά. Το Ισλάμ χωρίζεται σε δύο βασικούς πυλώνες. Τους Σουνίτες και τους Σίιτες. Και οι σχέσεις μεταξύ τους είναι ένα μεγάλο αγκάθι στον Ισλαμικό κόσμο. Αιώνες τώρα, πολεμούν. Διαφωνούν, συγκρούονται ενώ αρκετές φορές ανά την ιστορία έχουν έρθει και σε πολεμική σύρραξη.

 

Σουνίτες – Σιίτες

Θα μπορούσε κανείς να πει ότι αυτό το σχίσμα εξυπηρετούσε τότε πολιτικά κάποιους. Ωστόσο, σύμφωνα με τους ερευνητές κάτι τέτοιο δεν ισχύει. Οι διαφορές των  δύο είναι κυρίως θρησκευτικές. Οι Σουνίτες ανήκουν στην πλειοψηφία του Ισλαμικού κόσμου ενώ οι Σιιτές την μειοψηφία. Υπολογίζεται ότι περίπου 85-90% μουσουλμάνων σε ολόκληρο τον κόσμο είναι Σουνίτες ενώ μόλις το 15-20% οι Σιίτες.

Ωστόσο σε κάποια κράτη όπως το Ιράν (95%), το Αζερμπαιτζάν (90%) και το Ιράκ (75%), η πλειοψηφία πολιτών είναι Σιίτες. Σε άλλα κράτη όπως ο Λίβανος το ποσοστό Σιϊτών είναι περίπου 45-55%.

Αξιοσημείωτο είναι ότι το 25% του πληθυσμού της Σαουδικής Αραβίας είναι Σιίτες. Το πλειοψηφικό υπόλοιπο ωστόσο είναι Σουνίτες.

sounites-siites

Το σχίσμα του 632 μ.Χ

Το 622 ξεκίνησε η μετάβαση του ο Μωάμεθ ( Muhammad) από τη Μέκκα στη Μεδίνα όπου και ήταν ένα αποφασιστικός σταθμός για το  νεοφανές Ισλάμ.

Στη Μεδίνα, όπου και συνεστήθη το Ισλάμ και αργότερα έγινε η πρωτεύουσα του θεοκρατικού κράτους, το 622 ήταν το έτος αφετηρίας του Ισλάμ (Hidjra). Μάλιστα, μέχρι και σήμερα το Ισλαμικό ημερολόγιο δεν λέει 2016 αλλά, 1437 AH. To 630 ο Μωάμεθ επιστρέφει στη Μέκκα, και γίνεται κυρίαρχος αυτής. Έως και σήμερα, η Μέκκα είναι το σύμβολο του ισλαμικού κόσμου. Η ιερή πόλη που μόνο μουσουλμάνοι μπορούν να επισκεφθούν και να προσκυνήσουν. Το όνειρο του κάθε μουσουλμάνου και το υποχρεωτικό ταξίδι που καλείται κάθε μουσουλμάνος να κάνει έστω και μια φόρα στη ζωή του. Σε εκείνα τα ιερά μέρη του προφήτη του.

Το 632, ο Μωάμεθ είχε καταφέρει να ενώσει κάτω από μια νέα πραγματικότητα  την απανταχού αραβική χερσόνησο και  όλους τους Άραβες. Τους ενώνει κάτω από μια θρησκεία και μία πολιτεία, μια  θεοκρατία ή αλλιώς, το Ισλάμ.

Ενώ ετοιμαζόταν για νέα εκστρατεία στα βόρεια σύνορα της χώρας του, όπου εκεί κυριαρχούσε το Βυζάντιο, ξαφνικά πεθαίνει. Στις 8 Ιουνίου του 632, ο ιδρυτής του Ισλάμ πεθαίνει. Μετά τον θάνατο του επικρατεί σύγχυση. Ο Μωάμεθ δεν είχε ορίσει τον διάδοχο του, έτσι δεν ήξεραν ποιον να ορίσουν ακόλουθο του.

Η αρχική γνώμη, ότι χρειάζεται κάποιος άνδρας νέος, άμεσος συγγενής από τον οίκο Μωάμεθ  και ο μόνος ο οποίος πληρούσε αυτές τις προϋποθέσεις ήταν ο εξάδελφος του αλλά και γαμπρός του Ali b. Abi Talib.δεν βρήκε όλους θετικούς.  Καθώς, ένα νεοσύστατο Ισλάμ χρειάζεται έναν άνδρα εμπιστοσύνης, ικανό να συγκρατήσει όλες τις διασπαστικές τάσεις και να ενώσει εκ νέου όλους.

Έτσι, την διαδοχή ανέλαβε ο γέροντας αλλά επιστήθιος φίλος του Μωάμεθ Abu Βaκr. Έτσι, έγινε ο Abu Bakr, που άνηκε και στην ίδια φυλή με τον προφήτη, έγινε ο πρώτος Χαλίφης του Ισλάμ. Χαλίφης σημαίνει ο αντιπρόσωπος, εν προκειμένω αντιπρόσωπος του προφήτη Μωάμεθ.

O Abu Bakr διοίκησε για δύο χρόνια, έως το 634. Τον διαδέχθηκε δεύτερος Χαλίφης, ο Umar (634-644),  όπου εξάπλωσε το Ισλάμ μέχρι τη Συρία και την Αίγυπτο. Ο τρίτος Χαλίφης ο Uman, δολοφονήθηκε το 656. Και τότε, ανέλαβε την ηγεσία ο Ali B Talib, ο αρχικός διάδοχος.

Η περίοδος των τεσσάρων πρώτων Χαλίφων θεωρείται η Χρυσή εποχή του Ισλάμ.

Ωστόσο, η ανάληψη καθηκόντων από τον Αli, έγινε εν μέσω πολλών αντιδράσεων. Αφενός εκ μέρους μιας εκ των συζύγων του Μωάμεθ, την Αϊσε αλλά και αφετέρου της κόρης του πρώτου Χαλίφη Abu-Bakr. To 661 ο Αli δολοφονείται. Την ηγεσία τώρα, αναλαμβάνει ο Χαλίφης Μουαουβίγια και ιδρύει την πρώτη δυναστεία του Ισλάμ, την δυναστεία των Oμαγιαδών.

Μεταφέρει την πρωτεύουσα από τη Μεδίνα στη Συρία. Σημειώνεται μεγάλη επίδραση του βυζαντινού πολιτισμού τόσο στο κράτος όσο και στη ζωή αλά και τον πολιτισμό των ανθρώπων. Για πρώτη φορά μεταφράζονται βιβλία της Ελληνικής Φιλοσοφίας στην αραβική γλώσσα. Μέχρι το 700 το Ισλάμ εξαπλώνεται σε όλη την βόρεια Αφρική μέχρι και τον Ινδό Ποταμό.

Ωστόσο, η πικρία και ο θυμός για την δολοφονία του Ali παραμένει έντονη.Οι οπαδοί του Ali, αποτελούν μειοψηφία εντός του κράτους των Ομαγιαδών και διώκονται. Οι οπαδοί αυτοί, ονομάζονται Shia. Οι γιοί του Ali, Hussein & Hassan, διεκδικούν την ηγεσία του Χαλιφάτου αλλά δεν καταφέρνουν ποτέ να την κερδίσουν. Το 680, ο Χουσείν πέφτει στη μάχη κατά του Μουαουβίγια στην Κερβελα. Ο τόπος αυτός μέχρι και σήμερα, θεωρείται ιερός για τους Σιίτες όπου προσκυνούν.

Μέχρι και σήμερα, οι διαφορές των δύο μένουν ανοιχτές. Και πλέον, οι διαφωνίες τους είναι πιο έντονες από ποτέ. Για τους Σιίτες, τα μέρη που κατοικούν και είναι μειοψηφίες θεωρούν πώς αδικούνται, κακό μεταχειρίζονται ενώ συχνά ανήκουν και στις πιο φτωχές κοινωνικές ομάδες.

Οι Σουνίτες, οι οποίοι όπως ορίζει και το όνομα τους (Sunnah) ακολουθούν την παράδοση, θεωρούν τους Σιίτες αιρετικούς. Μάλιστα, εξτρεμιστικές οργανώσεις (βλ. Iσλαμικό κράτος), σκοτώνουν τους Σιίτες.

theologikes_diafores_mousoulmanwn_allwrite

Ποιες είναι οι θεολογικές διαφορές;

Η αλήθεια είναι ότι μπορεί να μην έχουν μεγάλες διαφορές μεταξύ τους. Ωστόσο, κάποιες είναι αρκετά σημαντικές.

Oι Σουνίτες τηρούν πιστά τα λόγια του Κορανίου. Παράλληλα, αποδέχονται ως στυλοβάτες του Ισλάμ τους τρεις πρώτους χαλίφες (Αμπού Μπακρ, Ομάρ και Οθμάν), καθώς και τον χαλίφη Μωαβία, πατέρα του Γιαζίντ.

Η μουσουλμανική θρησκεία έχει δύο σημαντικές αναφορές βάση όλη της θρησκείας. Το Κοράνι και τις Χαντίθ, δηλαδή τις προφορικές «οδηγίες» για τον τρόπο λατρείας και ζωής, τον οποίο πρέπει να ακολουθούν οι πιστοί.

Το Κοράνι και οι Χαντίθ προσδιορίζουν τη Σαρία, δηλαδή τους κανόνες που διέπουν θέματα ιδιοκτησίας, κληρονομιάς, γάμου, διαζυγίου, συμβόλαια, συμφωνητικά, εμπορικές και τραπεζικές συναλλαγές, επενδύσεις, δάνεια, υποθήκες κ.α. Όλες οι παραπάνω πράξεις θα πρέπει να συνάδουν με τους ισλαμικούς νόμους.

Οι Σουνίτες ακολουθούν τις δικές τους Χαντίθ, οι οποίες περιλαμβάνονται σε έξι κωδικοποιημένες συλλογές.

Οι Σιίτες αποδέχονται διαφορετική έκδοση των Χαντίθ και δίνουν πολύ μεγάλη σημασία στα κηρύγματα του Αλί και των απογόνων του.

Οι Σιίτες επίσης αποδέχονται την Μουτά, δηλαδή τον γάμο για προσυμφωνημένο και συγκεκριμένο χρονικό διάστημα.

Την πρακτική αυτή απορρίπτουν οι Σουνίτες. Και τα δύο ρεύματα αποδέχονται τους Πέντε Πυλώνες της Πίστης: Ομολογία της Πίστης, Προσευχή, Φόρος ελεημοσύνης, Νηστεία, Προσκύνημα στη Μέκκα.

Οι Σιίτες προσθέτουν και την τήρηση της διδασκαλίας των 12 ιμάμηδών. Ο πρώτος απ’ αυτούς είναι ο Αλί και ο τελευταίος ο Μουχάμεντ αλ Μάχντι. Σύμφωνα με τη σιϊτική παράδοση, το νεκρό σώμα του Αλ Μάχντι, το οποίο βρισκόταν σε σπηλιά, αναλήφθηκε στους ουρανούς και θα έλθει πάλι στη γη, προκειμένου να σώσει τους ευσεβείς και να τιμωρήσει τους ασεβείς. Θα ακολουθήσει τρομερός πόλεμος μεταξύ των δυνάμεων του καλού και του κακού. Το καλό θα θριαμβεύσει και θα επικρατήσει αιώνια ειρήνη στον κόσμο.


Οι Ιρανοί, πιστεύουν ότι ο 13ος ιμάμης είναι ο Aγιατολάχ Ρουχολά Χομεϊνί, ο οποίος ηγήθηκε της ιρανικής επανάστασης εναντίον του καθεστώτος του σάχη το 1979.


Παρότι, κατά καιρούς έχουν γίνει φιλότιμες προσπάθειες και από τις δύο πλευρές να μπορέσουν να έχουν μια ειρηνική στάση ο ένας με τον άλλον και την ίδια ώρα να υπάρχει μια ενότητα, συχνά πάλι ξεσπούν συγκρούσεις μεταξύ τους. Μέχρι και το 1979, οι Σίιτες ήταν μια σημαντική αλλά αδύναμη Ισλαμική μειονότητα.

Μέχρι και το 1979, οι Σίιτες ήταν μια σημαντική αλλά αδύναμη Ισλαμική μειονότητα.

Ύστερα από την Ιρανική Επανάσταση (1979) και την επικράτηση ριζοσπαστών ισλαμιστικών Σιϊτών στο Ιράν, απέκτησαν μια σημαντική και ισχυρή δύναμη που άρχισε να ενοχλεί τα συντηρητικά Σουνιτικά καθεστώτα της ευρύτερης περιοχής.

Η πολιτική της Τεχεράνης να υποστηρίζει Σιϊτικές πολιτοφυλακές και οργανώσεις πέρα από τα δικά τους σύνορα ενδυνάμωσε και τη στάση των Σουνιτών κρατών στον Αραβικό κόλπο με άλλες Σουνιτικές κυβερνήσεις.

Σήμερα πολλές συγκρούσεις στην περιοχή της Μέσης Ανατοής έχουν ισχυρή θρησκευτική χροιά. Στη Συρία, Ιρανικά στρατεύματα, μαχητές της Χεζμπολά και αντάρτες (με Ιρανικές πλάτες), βοηθούν το σιϊτικό καθεστώς της Συρίας (υπενθυμίζουμε ότι ο Bashar Al Assad είναι Αλεβίτης, αίρεση/θρησκεία κοντινή στη Σιϊτική παράδοση) στις μάχες με το Σουνιτικό αντιπολιτευτικό καθεστώς.

Την ίδια ώρα, Σουνιτικά τζιχαντιστικά καθεστώτα, ανάμεσα τους και το Ισλαμικό Κράτος, σκοτώνουν πιστούς και καταστρέφουν τόπους λατρείας (ιίιτών) τόσο στη Συρία όσο και στο Ιράκ. Με πολλούς να κατηγορούν τη Σαουδική Αραβία, αλλά και άλλα Σουνιτικά κράτη, για τη χρηματοδότηση τέτοιων οργανώσεων.

Μέχρι και τη στιγμή που γράφονται αυτές οι τελευταίες γραμμές το θερμόμετρο στη Μέση Ανατολή ανεβαίνει επικίνδυνα ενώ τα τύμπανα πολέμου, χτυπάνε πιο δυνατά από ποτέ, με ήχους από εχθρικά μινόρε που γεμίζουν τη ψυχή των ανθρώπων με μίσος και βία.

Τι μας είπε η Σιϊτική Κοινότητα Ελλάδας

Μιλώντας με τους εκπροσώπους της Σιιτικής Κοινότητας Ελλάδας, η Ελένη Γκρήγκοβιτς ζήτησε την επίσημη θέση για το περιστατικό.

«Συνεχίζοντας την καταπιεστική και δικτατορική του πολιτική, το καθεστώς του βασιλικού οίκου των Αλ Σαούντ οδήγησε στο μαρτύριο τον γενναίο ηγέτη Αγιατολλάχ Σεΐχη Μπάκερ Αλ-Νεμρ μέσω παράνομων ενεργειών, σε δικαστήριο-μαριονέτα.

Κατά τη διάρκεια της ειρηνικής και νομοταγούς σταδιοδρομίας του, ο μεγαλομάρτυς Αγιατολλάχ Σεΐχης Μπάκερ Αλ-Νεμρ δεν κατέφυγε ποτέ στη βία ή την ένοπλη δράση. Μέσω των διαφωτιστικών του διαλέξεων, επέκρινε πάντοτε την οργανωμένη πολιτική φυλετικών διακρίσεων που ασκείται στις ανατολικές ιδίως περιοχές της Σαουδικής Αραβίας και, πιο συγκεκριμένα, στις περιοχές Αλ-Άσα και Αλ-Κατίφ, εδώ και έναν έναν περίπου αιώνα.

Ο Σεΐχης Νεμρ απέρριπτε οποιαδήποτε προσβολή της αξιοπρέπειας των πολιτών, ιδιαίτερα των οπαδών της Οικογένειας του Προφήτη (ειρήνη σε αυτόν), οι οποίοι για το καθεστώς των Αλ Σαούντ θεωρούνται πολίτες δεύτερης κατηγορίας και στερούνται πολιτικών δικαιωμάτων.

Ο Σεΐχης Νεμρ επέμενε σθεναρά στο ζήτημα των ίσων δικαιωμάτων για όλους τους πολίτες ανεξαιρέτως, ενώ επισήμαινε την ανάγκη για ελεύθερες εκλογές. Πέραν αυτού, έδινε ιδιαίτερη έμφαση στην ανάγκη να αναστηλωθούν οι τάφοι των Αγίων Ιμάμηδων στο κοιμητήριο της Τζαννάτ Ουλ Μπάκι στη Μεδίνα και να αναγνωριστεί ο Σιιτισμός ως ένας από τους δύο κύριους κλάδους του Ισλάμ.Ακόμη, O Σεΐχης Νεμρ αιτούνταν τη μεταρρύθμιση παιδαγωγικών μεθόδων και διδακτικών εγχειριδίων στη Σαουδική Αραβία.

Δίχως αποδεικτικά στοιχεία περί βίας ή ενόπλου κινήματος από πλευράς του Σεΐχη Νεμρ, το καθεστώς των Αλ Σαούντ τον καταδίκασε άδικα σε θάνατο και τελικά τον οδήγησε στο μαρτύριο εξαιτίας της κραυγής του υπέρ της δικαιοσύνης και της αλήθειας.

Η κοινότητα Σιιτών Μουσουλμάνων Ελλάδος καταδικάζει την άδικη, αντι-ισλαμική και απάνθρωπη πράξη των καταπιεστικών ηγετών του οίκου των Σαούντ, ενώ εκφράζει τη βαθιά της ανησυχία για την εγκληματική αυτή ενέργεια. Καλούμε διεθνείς οργανισμούς, συλλόγους υπέρ της δημοκρατίας και όλους,-ες όσους,-ες αναζητάν την αλήθεια στον κόσμο, κυρίως δε τους Μουσουλμάνους λογίους, να καταδικάσουν αυτό το αποτρόπαιο έγκλημα και να αντιδράσουν εναντίον του.»